Kinderspel

Kinderspel

“Kinderspel” is een kunstproject dat de harde realiteit van oorlog onthult via een ogenschijnlijk onschuldig memory-spel. De kaarten tonen oorlogsfoto’s van kinderen, waardoor spelers de echte slachtoffers – kinderen en burgers – onder ogen zien. Het werk benadrukt hoe de wereld haar ‘geheugen’ voor de ware impact van oorlog lijkt te verliezen, terwijl machtige individuen spelen met onschuldige levens.

De totstandkoming van dit werk: 

Dit werk is ontstaan naar aanleiding van de foto van de driejarige Aylan, die in september 2015 aanspoelde op een Turks strand. De impact van dit beeld was groot, zowel op mij persoonlijk als op het bredere maatschappelijke debat. Ik kon het beeld van Aylan niet verdragen en dat een blijvende impact ervan op het (gebrek) aan collectief vluchtelingen beleid uitbleef evenmin. Om eigen frustratie en verdriet te reguleren, besloot ik mijn nieuwsconsumptie te beperkten. 

Toch bleef de vraag knagen: in hoeverre faciliteert wegkijken voor eigen gemoed, de voortzetting van het lijden van anderen? Op de Hogeschool Utrecht staat een citaat van Martin Luther King groot op de deur van een klaslokaal: “The only thing it takes for evil to succeed is for good men to do nothing.” Dit confronteerde me met de rol van passiviteit in maatschappelijke kwesties. In de geschiedenis hebben mensen achteraf aangegeven "niet te hebben geweten" wat er speelde, terwijl de informatie beschikbaar was. Dit mechanisme herkende ik ook bij mezelf. 

Ik ben misschien niet bij machte het tij te keren, maar ik kan me wel informeren en me laten raken door wat ik zie. De afgelopen weken heb ik me gericht op een pijnlijke inhaalslag. Ik heb al die beelden gezocht en gezien die ik de afgelopen jaren heb gemist en gemeden. En let wel, dit zijn alleen de foto's die in kranten stonden of beelden van tv. Ik kan me niet voorstellen wat journalisten daar nog meer gezien hebben wat niet kon worden uitgezonden en al helemaal niet wat mensen in die gebieden meemaken wat niet in woord of beeld te vatten is. 

In het huidige publieke debat lijkt de toon te verharden, wordt gesproken in wij/zij en is de wereld verdeeld. Ik maak me grote zorgen over de oorlogsretoriek op het wereldtoneel. In mijn eigen jeugd leek het ondenkbaar dat leiders van de toekomst een gesprek zo vlug lieten escaleren in dreigementen van geweld met voelbare echo's van een nieuwe (wereld)oorlog. Het geheugen in die tijd was immers nog te vers en doordrenkt met een besef van wat oorlog werkelijk betekent. Dit wilde we nooit meer. Maar inmiddels voelt dat gedeelde sentiment een stuk gefragmenteerder en daarmee de toekomst ongewis. 

Dit werk 'Kinderspel' richt zich op de gevolgen van deze verharding, de polarisatie en de manier waarop we daarop reageren. Het dient als opfrisbeurt van ons collectief geheugen en doet een beroep op ons moreel kompas. Je zult het waarschijnlijk niet met je kinderen spelen, maar hun levens, die van andere kinderen elders en hun gedeelde toekomst staat wel op het spel.